Gordion, 2023'te UNESCO Dünya Mirası Listesi'ne alındı. Ankara'nın güneybatısındaki arkeolojik alan, Demir Çağı'nda Frigya'nın siyasi ve kültürel merkezlerinden biriydi.

Kent ile çevresi birlikte okunuyor

Miras alanı yalnız tek bir yapıdan oluşmuyor. Kale höyüğü, aşağı ve dış kent, savunma yapıları ve çevredeki mezar tepeleri aynı tarihsel peyzajın parçaları. Kazılar, yapı teknikleri kadar üretim ve gömü uygulamalarına ilişkin veriler de sunuyor.

UNESCO değerlendirmesi, Gordion'un Frig uygarlığını anlamaktaki önemini vurguluyor. Alanın kırsal çevresini korumak da bu bütünlüğün parçası; anıtsal kalıntıları çevresinden kopuk düşünmek yerleşimin işlevini anlamayı zorlaştırıyor.

Tümülüsler yerleşimden ayrı düşünülemez

Kentteki savunma ve yaşam alanları ile çevredeki mezar tepeleri farklı işlevler taşısa da aynı toplumun mekânsal düzenini yansıtıyor. Bu ilişki, Frig kültürünü yalnız bir saray veya tek bir mezar üzerinden anlatmanın neden eksik kalacağını açıklıyor. Yapıların konumu, inşa biçimi ve çevreleri birlikte incelendiğinde yerleşimin ölçeği daha iyi anlaşılıyor. Gordion'un miras değeri, anıtların tek tek varlığının yanında bu parçalar arasındaki tarihsel bağda da yatıyor.