2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı içerisinde yükseköğretim sistemine yönelik yeni düzenlemeler açıklandı. Programda akademik personelin niteliğinin artırılması, üniversite kontenjanlarının sektörel ve bölgesel ihtiyaçlara göre şekillendirilmesi, açık öğretim programlarının gözden geçirilmesi ve doktora eğitiminde yeni ölçütlerin oluşturulması gibi planlamalar yer alıyor.
Akademik atama ve yükseltme süreçlerinde yeni bir dönem başlıyor. Üniversitelerin akademik personel için belirlediği atama ve yükseltme ölçütlerine merkezi bir alt sınır getirilecek. Söz konusu düzenlemeye ilişkin mevzuat çalışmalarının 2027 yılı içerisinde tamamlanması hedefleniyor.
Kontenjanlar ve açık öğretim sisteminde değişiklikler
Üniversitelerdeki kontenjanların belirlenmesinde kurumların fiziki ve akademik kapasitelerinin yanı sıra, iş gücü piyasasındaki mevcut durum ve gelecek öngörüleri de dikkate alınacak. Kontenjan planlamasında bölgesel ihtiyaçlar ile sektörel iş gücü arz-talep dengesi de rol oynayacak. Ayrıca, alan bazlı eşleştirmelerle üniversiteler arası iş birliğini artıracak yeni modellerin geliştirilmesi planlanıyor.
Açık öğretim programlarının yükseköğretim sistemi içindeki ağırlığının azaltılması öngörülüyor. Bu kapsamda programlar sektörel ihtiyaçlar doğrultusunda yeniden değerlendirilecek. Ortaöğretim mezunlarının devam ettiği açık öğretim programlarındaki kontenjanların, program niteliğine göre belirlenmesi ve sistemin yetişkin eğitimi ile hayat boyu öğrenme ekseninde yapılandırılması hedefleniyor.
Performans takibi ve mezun istihdamı
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) ve üniversitelerde veriye dayalı politika geliştirme süreçlerinin yaygınlaştırılması amaçlanıyor. Üniversitelerin performans göstergelerine ilişkin güncel veriler düzenli olarak izlenecek ve değerlendirme raporları belirli aralıklarla kamuoyuyla paylaşılacak. Ayrıca, Bölgesel Kalkınma Odaklı Misyon Farklılaşması ve İhtisaslaşma Projesi'nin etkinliğinin artırılması hedefleniyor.
Mezunların mesleki yeterliliklerini artırmak amacıyla sektör temsilcilerinin eğitim süreçlerine dahil edilmesi planlanıyor. Programların hazırlanması ve uygulamalı eğitimlerin sektörle birlikte yürütülmesi hedeflenirken, üniversitelerdeki kariyer merkezlerinin kapasitesinin artırılması ve rehberlik hizmetlerinin yaygınlaştırılması öngörülüyor. Mezunların iş gücü piyasasındaki performansları da düzenli olarak takip edilecek.
Öğrencilerin mesleki ve teknik deneyimlerini artırmak için üniversite-sanayi iş birlikleri ve ortak eğitim modelleri geliştirilecek. Bu sayede sanayi iş birliğinin eğitim süreçlerine daha fazla yansıtılması amaçlanıyor.
Uluslararası öğrenciler ve yabancı akademisyenler
Uluslararası öğrenci kabulünde, üniversitelerin yalnızca ÖSYM tarafından düzenlenen Türkiye Yurt Dışından Öğrenci Kabul Sınavı (TR-YÖS) sonuçlarını esas almasına yönelik çalışmalar yürütülecek. Bu adımla nitelikli uluslararası öğrenci sayısının artırılması hedefleniyor.
İhtiyaç duyulan alanlarda yabancı uyruklu doktoralı araştırmacı ve akademisyenlerin Türkiye'de istihdam edilmesini kolaylaştıracak ve teşvik edecek düzenlemeler yapılması planlanıyor. Özellikle nitelikli uluslararası bilim insanlarının üniversitelerde görev almasının desteklenmesi hedefleniyor.
Doktora programlarında yeni kriterler
Doktora programları ve öğrenci kabul koşulları yeniden gözden geçirilecek. Üniversitelerin yetkinlik analizlerine ve ihtisas alanlarına uygun doktora programlarının oluşturulması, yeni program açma kriterlerinin ise niteliği artıracak şekilde düzenlenmesi planlanıyor. Ayrıca, uluslararası sıralamalarda öne çıkan üniversitelerle ortak doktora programlarının geliştirilmesine yönelik çalışmalar yürütülecek.
